မ်ိဴးတုန္း သြားၿပီ ဟုယူဆ ထားေသာ ကမာၻ႔ အႀကီး ဆုံး ပ်ားဘီလူး ကို ျပန္လည္ ေတြ႕ရွိ႕

လူႀကီးတစ္ေ ယာက္၏ လက္မခန႔္ အ႐ြယ္အ စားရွိ႕တဲ့ပ်ားတစ္ေ ကာင္ကို အင္ဒိုနီးရွားကြၽန္း ေပၚမွာရွာေဖြေ တြ႕ရွိ႕ခဲ့ပါတယ္ ။ရက္အ နည္းငယ္ၾကာရွာေဖြၿပီးေနာက္မွာ ေတာ႐ိုင္း တိရစာၦန္ ပညာရွင္ေတြက တစ္ေကာင္းတည္းဖစ္ေနတဲ့ ပ်ားမကိုေတြ႕ရွိ ႕ခဲ့တာပါ။ထိုပ်ား ကို1858ခုႏွစ္မွာ ၿဗိတိသွ်သဘာဝႏွင့္စူးစမ္းရွာေဖြသူ Alfred Russell Wallace ကရွာေဖြေတြ႕ရွိ႕ခဲ့ၿပီး Wallace’sbeeလို႔နာမည္တြင္ ခဲ့တာပါ။ သိပၸံပညာရွင္ေတြက 1981တုန္းကလဲ အင္ဒိုနီးရွားကြၽန္း ၃ကြၽန္းေပၚမွာ ထိုပ်ားရဲ႕ နမူနာအမ်ားအျပား ကိုေတြ႕ရွိ႕ၿပီးပါၿပီ။ မႏွစ္ကO nlineကေနေ ရာင္းခ်ဖို႔ကမ္းလွမ္းထားခဲ့တဲ့ ပ်ားနမူနာ၂ခု႔ဟာလဲ အသက္ရွင္မေနတဲ့နမူနာေတြပဲဖစ္ပါတယ္။Januaryမွာ အသင္းတစ္သင္းဟာ ထိုပ်ားကိုရွာေဖြၿပီး ဓာတ္ပုံ႐ိုက္ယူဖို႔အတြက္ Wallace ရဲ႕ အင္ဒိုနီးရွားခရီးကို ေျခရာခံလိုက္ခဲ့တာပါ ။ထိုပ်ားဟာ႐ိုး႐ိုး သာမာန္ပ်ားေတြထ အလြန္ကိုႀကီးမားပါတယ္။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ မ်ိဴးမ တုန္းေသး ဘူးဆိုၿပီး မေရရာေတာ့ တဲ့ ေခြးဘီလူးပ်ံႀကီးကို ကြၽန္ေတာ္ တို႔မ်က္ေမွာက္မွာ မ်က္ဝါးထင္ထင္ႀကီး ၾကည့္ရတာဟာ အရမ္းကို ရင္သပ္အံ့ၾသ ဖြယ္ ပါပဲ။”ဟု ထိုပ်ားကိုသက္ရွိ ထင္ရွား ဓာတ္ပုံပ ထမဆုံး႐ိုက္ခဲ့တဲ့ သဘာဝသမိုင္း ဓာတ္ပုံဆရာ Clay Bolt ကဆိုပါတယ္။ ဆက္လက္ၿပီးသူက “သက္ရွိ႕ ထင္ရွားပ်ားႀကီးဟာ ဘယ္ေလာက္ႀကီးမားၿပီး ဘယ္ေလာက္ လွပတယ္ ဆိုတာရယ္ ကြၽန္ေတာ့္ ဦးေခါင္းနားကပ်ံဝဲသြားၿပီးသူ႔ရဲ႕အသံ ကိုၾကားခဲ့ရတာေတြဟာ မယုံၾကည္ႏို င္စရာေကာင္းပါတယ္”

Wallace ရဲ႕ ပ်ားဘီလူး

-၂လက္မခြဲေလာ က္အရွည္ရွိ႕္ၿပီးကမာၻ႔အႀ ကီးဆုံးပ်ားျဖစ္ပါတယ္။

-အမေတြဟာ ျခေတာင္ပို႔ ထဲမွာအသို က္လုပ္က်ၿပီး သူတို႔ရဲ႕ သန္မာတဲ့ ေမး႐ိုးေတြနဲ႔ သစ္ေစးေတြကို စုေဆာင္းကာ ေဘးရန္ေတြကို လဲကာကြယ္ပါတယ္။

-ထိုမ်ိဴးစိတ္ေတြ ဟာ ထင္းရႉးေစးေတြစုေ ဆာင္းဖို႔နဲ႔ ျခေတာင္ပို႔ေတြ မွာအသိုက္လုပ္ဖို႔အတြက္ ေျမနိမ့္သစ္ေတာေတြမွာေနထိုင္က်ပါတယ္။

-Charles Darwin နဲ႔အတူ Evolution Theoryကို တာဝန္ယူ ထားတဲ့ Wallace က နဂ်ီ ေကာင္ေလာက္ႀကီးမားၿပီး ပိတုန္းေကာင္ ကဲ့သိုႀကီးမားေသာ ေမး႐ိုးရွိ႕သ ည့္အမဲေရာင္ အေကာင္ ဟု ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။

North Moluccas လို႔နာမည္ တြင္တဲ့ အင္ဒိုနီးရွားကြၽန္းက သစ္ေတာေ တြမွာ ကမာၻေပၚမွာ အင္းဆက္အ မ်ားဆုံးေနထိုင္ႏိုင္ျခင္းက ရွာေဖြျခင္းကိုေမွ်ာ္ လင့္ခ်က္တိုးပြားေ စခဲ့တာပါ။ယင္းကြၽန္းရဲ႕ ကုန္သြယ္မႉဟာ ဥပေဒေရးရာအ ကာအကြယ္ေအာက္မွာရွိ႕ပါတယ္။

ခရီးသြားအဖြဲ႕ဝင္တစ္ဦးဖစ္တဲ့Princeton University က entomologist Eli Wymanက သူဟာပ်ားရဲ႕ဘဝကို ပိုမိုနက္ရွိင္းစြာနား လည္ရန္သု႔ေတသနျပဳႏိုင္လိမ့္မည္ဟုေမွ်ာ္လင့္ၿပီး မ်ိဴးတုန္းမႈရန္ကေနကာကြယ္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆို ရန္ႀကိဳးစားအားထုတ္သြား မည္ဖ စ္ေၾကာင္းေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။International Union for Conservation of Natureရဲ႕အဆိုအရ Wallace ရဲ႕ ပ်ားဘီလူး ဟာ လက္ရွိ႕မွာ မ်ိဴးသုန္းႏိုင္ေျခေနပါးေနေသးတာပါ။သို႔ေသာ္ ဤမ်ိဳးစိတ္မ်ား ၏ အျပည္ျပည္ ဆိုင္ရာကုန္သြယ္မႈသည္ က္ရွိတြင္ ကန႔္သတ္ မထားပါဘူး။

ေပ်ာက္ဆုံးမ်ိဴးစိတ္မ်ား အတြက္ ကမာၻအနံွ႔ရွာေဖြျခင္းကိုစတင္ခဲ့တဲ့Global Wildlife Conservation (GWC) ဆိုတဲ့ သဘာဝပတ္ဝန္း က်င္ထိန္းသိမ္းေရး အဖြဲ႕က ပ်ားဘီလူးရွာေဖြေရးခရီးကို အကူအညီေပးခဲ့တာပါ။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ဟာကမာၻေက်ာ္တန္ဖိုးႀကီးပ်ားမ်ိဴးစိတ္ကိုထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ရင္းနဲ႔ ေပ်ာက္ဆုံးလုနီးပါးျဖစ္ေန တဲ့ အႏၲရာယ္ကေန ေတာက္ ပ တဲ့မ်ိဴးစိတ္ အနာဂတ္ဆီကိုေရာက္ရွိႏိုင္မွာပါ”ဟု Robin Moore ကေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။Januaryမွာေတာ့ ထိုအဖြဲ႕ဟာ ဖားထီး တစ္ေကာင္ေနာက္ေျခရာခံလိုက္ရင္းျဖင့္ ရွားပါးဖား မ်ိဴးစိတ္ျဖစ္တဲ့Bolivian ဖားကိုရွာေဖြေတြ႕ရွိ႕ခဲ့တယ္ လို႔ေၾကျငာခဲ့ပါတယ္~

credit :Min Thu (YGN Times)

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *